Op 22 april 2026 presenteerde adviesbureau Guidehouse in het Europees Parlement een nieuw rapport over biogassen in Europa. De bijeenkomst werd georganiseerd door de European Biogas Association (EBA), de Europese branchevereniging voor de biogassector. Centrale vraag: hoeveel hernieuwbaar gas kan Europa de komende decennia zelf maken uit reststromen en afval?
Biogas ontstaat door het vergisten van organisch materiaal zoals mest, gft-afval, rioolslib en landbouwresten. Na zuivering wordt het biomethaan, een gas dat dezelfde eigenschappen heeft als aardgas en gewoon door het bestaande gasnet kan stromen.
Hoe groot is het potentieel?
Vandaag produceert Europa nog relatief weinig: in 2024 ging het om 5 miljard kubieke meter biomethaan en 17 miljard kubieke meter biogas dat direct wordt gebruikt voor warmte en elektriciteit. Ter vergelijking: de hele EU verbruikte in 2024 ongeveer 332 miljard kubieke meter aardgas, waarvan het overgrote deel werd geïmporteerd.
Volgens Guidehouse kan dit fors groeien. De studie schat het potentieel op 34 tot 35 miljard kuub in 2030, 116 tot 132 miljard kuub in 2040 en 181 tot 205 miljard kuub in 2050. Daarmee zou biogas op termijn een aanzienlijk deel van het Europese gasverbruik kunnen invullen.
Doel van Brussel komt in zicht, maar niet vanzelf
In 2022 stelde de Europese Commissie via het REPowerEU-plan een doel: 35 miljard kubieke meter biomethaan per jaar in 2030. Het Guidehouse-rapport laat zien dat het natuurlijke potentieel groot genoeg is om dat doel te halen, maar dat het in de praktijk waarschijnlijk niet lukt. De reden: er is de afgelopen jaren te weinig actie ondernomen om grondstoffen daadwerkelijk te mobiliseren en projecten van de grond te krijgen.
Opvallend is dat de inschatting voor 2030 lager uitvalt dan in eerdere studies. Niet omdat er minder potentieel is, maar simpelweg omdat de tijd dringt.
Drie technologieën, drie tempo’s
Het rapport onderscheidt drie productieroutes. Anaerobe vergisting, het klassieke biogasproces met afval en mest, blijft de hoofdmoot: rond 61 procent van het potentieel in 2040 en nog altijd 53 procent in 2050. Daarnaast komen twee technieken op die nu nog beperkt worden ingezet: thermische vergassing, waarbij houtige biomassa onder hoge temperatuur wordt omgezet in gas, en e-methaan, waarbij biogene CO₂ wordt hergebruikt om extra hernieuwbaar gas te maken. Deze laatste twee worden vooral relevant na 2030.
Niet alle grondstoffen zijn even kwetsbaar
Een belangrijke nuance in het rapport: voor natte reststromen zoals mest, gft, rioolslib en industrieel afvalwater is er weinig concurrentie van andere sectoren. Deze stromen lenen zich nauwelijks voor andere energietoepassingen en zijn dus relatief veilig beschikbaar voor biogasproductie. Voor houtachtige biomassa ligt dat anders. Die wordt ook gevraagd voor duurzame luchtvaartbrandstof, koolstofopslag en biogebaseerde bouwmaterialen. Hier ontstaat richting 2050 schaarste.
Wat is er nodig om het potentieel te benutten?
Guidehouse benadrukt dat het potentieel alleen wordt gehaald met snellere vergunningverlening, samenhangend beleid en gerichte ondersteuning van boeren, afvalverwerkers en projectontwikkelaars. Ook braakliggende of vervuilde gronden kunnen een rol spelen door daar gewassen voor biogasproductie te telen, wat tegelijk bijdraagt aan herstel van de bodem.
Tijdens de bijeenkomst in Brussel waren vertegenwoordigers aanwezig van de Europese Commissie, nationale overheden, industrie, kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties. Volgens de organisatoren was het doel om de discussie over de rol van biogassen in de Europese energievoorziening te verbreden.
Bronnen: euractiv.com | europeanbiogas.eu
Foto: Dreadlock, Adobe Stock
