Het Internationaal Energieagentschap (IEA) heeft zijn jaarlijkse rapport Renewables 2024 uitgebracht, waarin het actuele en verwachte gebruik van hernieuwbare energiebronnen tot 2030 wordt geanalyseerd. Hoewel hernieuwbare brandstoffen cruciaal zijn voor een duurzame toekomst en de energietransitie, groeit hun aandeel langzamer dan gewenst. Volgens het rapport zullen hernieuwbare brandstoffen in 2030 slechts 6% van de wereldwijde energievraag dekken, wat ver verwijderd is van het doel om netto nul emissies te bereiken in 2050.
Het rapport biedt inzicht in de belangrijkste sectoren die profiteren van hernieuwbare brandstoffen, zoals transport, industrie en gebouwen, maar benadrukt ook de complexe uitdagingen die een snellere groei beperken. De inzet van hernieuwbare brandstoffen wordt gedreven door beleid in landen als Brazilië, China, Europa, India en de Verenigde Staten, maar de mate van beleidssteun verschilt sterk per regio, brandstoftype en sector.
Bio-energie neemt leiding in groei
Bio-energie, met inbegrip van vloeibare, gasvormige en vaste brandstoffen, blijkt een dominante rol te spelen en zal naar verwachting 95% van de groei van hernieuwbare brandstoffen tot 2030 vertegenwoordigen. Vooral in de industrie, transportsector en gebouwde omgeving wordt bio-energie steeds vaker toegepast. Vaste bio-energie blijft vooral onmisbaar voor warmteproductie in de industriële sector en in opkomende economieën zoals India, waar biomassa als restproduct van bijvoorbeeld suikerriet wordt ingezet voor energieproductie.
Biobrandstoffen voor transport en luchtvaart
Biobrandstoffen blijven dominant voor wegtransport, maar zullen ook steeds vaker ingezet worden in de luchtvaart en zeevaart. In de luchtvaartsector, waarin de vraag naar biobrandstoffen naar verwachting zal stijgen tot 2% van het totale aanbod tegen 2030, stimuleren EU- en Britse mandaten een aanzienlijke vraaggroei. Ook in de zeevaart is de groei in opmars, aangedreven door EU-beleid.
Een bijkomende uitdaging is de toenemende concurrentie om restoliën, zoals gebruikte bakolie en talg, waarvan de vraag naar verwachting met 70% zal toenemen tegen 2030. Deze grondstoffen zijn essentieel voor de productie van biobrandstoffen met een lage koolstofintensiteit. De vraag leidt tot uitbreiding van de handel, vooral door de import van deze schaarse oliën.
Biogas en waterstof: de opkomst van nieuwe hernieuwbare brandstoffen
De vraag naar biogassen, waaronder biomethaan, neemt met 30% toe, vooral in de Verenigde Staten en Europa. Biomethaan, als hernieuwbare brandstof, is een veelbelovende oplossing voor het decarboniseren van sectoren die moeilijk te elektrificeren zijn, zoals transport en industrie. De infrastructuur en toeleveringsketens voor biogas worden daarnaast in landen als India en China uitgebreid ter voorbereiding op toekomstige vraag.
Verder voorziet het IEA een sterke groei in de vraag naar hernieuwbare waterstof en e-brandstoffen in transport en industrie. In 2030 zal ongeveer 40% van de vraag naar hernieuwbare waterstof komen uit de transportsector, gedreven door beleidsmaatregelen in de Verenigde Staten, Europa en China. De overige vraag zal voornamelijk bestaan uit toepassingen in de chemische industrie en voor staalproductie met lage emissies.
Beleid cruciaal voor versnelling van hernieuwbare brandstoffen
Om de doelen van het IEA voor 2050 te behalen, moet het gebruik van hernieuwbare brandstoffen tegen 2030 bijna verdubbelen, terwijl de huidige marktprojecties slechts een groei van 20% voorzien. Dit trage groeitempo kan worden versneld door beleid dat de kostenkloof met fossiele brandstoffen verkleint, innovatie bevordert, toeleveringsketens versterkt en duurzaamheidseisen implementeert. Beleidsmakers worden opgeroepen om actie te ondernemen door subsidies voor fossiele brandstoffen af te schaffen en de nodige ondersteuning te bieden om de energietransitie te verwezenlijken.
Hoewel hernieuwbare brandstoffen een essentiële schakel vormen in de weg naar een koolstofarme toekomst, blijft er nog veel werk te verzetten om hun volledige potentieel te benutten.
